In het kort
De handleiding Futuring 2036 is een gratis werkdocument van DEN met vier gedetailleerde toekomstscenario's voor de cultuursector. Je gebruikt de scenario's en bijbehorende vragen om samen met je team te bepalen hoe jouw organisatie er in 2036 uit zou kunnen zien en wat je vandaag moet doen om dat te bereiken. Je kunt het direct downloaden. Wil je zelf aan de slag en dieper ingaan op de informatie? Volg dan de Futuring verkenning Lunch & Learn op 27 augustus, de verdiepende workshop op 24 september en de praktijkgerichte community meet-up op 8 oktober.
Wat is toekomstverkenning?
Futuring, of het verkennen van de toekomst, is een gestructureerde manier om mogelijke toekomsten te onderzoeken en je organisatie daarop voor te bereiden. Je voorspelt niet één toekomst, maar werkt met meerdere scenario's. Zo kun je zien welke ontwikkelingen op je afkomen en welke keuzes levensvatbaar blijven, ongeacht wat er gebeurt. Organisaties die actief nadenken over mogelijke toekomsten zijn wendbaarder en toekomstbestendiger. Wie zich alleen op het heden richt, loopt het risico door de werkelijkheid ingehaald te worden.
Wat staat er in de handleiding?
De handleiding neemt je mee naar het culturele landschap van 2036. DEN heeft twee grote onzekerheden uitgewerkt in vier scenario's: de mate van technologische innovatie in de sector en de mate van eigenaarschap en participatie door het publiek. Elk scenario laat zien hoe vier generaties, van Gen Alpha tot Boomer, cultuur ervaren.
De vier toekomstscenario's:
Co-creatieve Cultuurarena (hoog eigenaarschap, hoge innovatie): iedereen draagt bij, technologie verbindt.
Geregisseerde Beleving (laag eigenaarschap, hoge innovatie): alles is perfect, je kijkt, zij beslissen.
Niche Makerspace (hoog eigenaarschap, lage innovatie): doe-het-zelf, samen delen, low-tech.
Cultuur in Status Quo (laag eigenaarschap, lage innovatie): organisatie zendt uit, blijft klassiek, publiek krimpt.
Met vier herkenbare persona's (Jezz (Gen A), Naomi (Gen Z), Maya (millennial) en Johan (boomer/Gen X)) kun je per scenario zien hoe verschillende generaties cultuur ervaren. Dit maakt de toekomst tastbaar en bespreekbaar.
Hoe ga je aan de slag?
De handleiding sluit af met een set vragen die de scenario's vertalen naar acties voor vandaag. Jij en je collega's verdiepen je in elk scenario, kiezen een gewenste toekomst voor je organisatie in 2036 en werken terug naar het heden (backcasting): wat betekent dit voor je aanbod, publieksbereik, personeel, IT en marketing in de komende jaren? Werk met een divers gezelschap, van managementteam tot stagiair; toekomstverkenning werkt het beste wanneer veel perspectieven samenkomen.
De handleiding is een bewerking van een eerdere DEN-versie uit 2023, ontwikkeld met futurist Freija van Duijne en ondersteund door onderzoeker Lauren Vargas. De scenario's zijn gebaseerd op methodisch gemonitorde trends en signalen; ze blijven hulpmiddelen, geen definitieve voorspellingen.
Verder met futuring: kies je volgende stap
De handleiding is je vertrekpunt. Wil je echt aan de slag met futuring voor je organisatie? Volg dan de onderstaande leerlijn of stap in waar je wilt.
Korte introductie: gratis online Lunch & Learn (27 augustus)
Ontdek in 45 minuten, tijdens de lunch, waar futuring over gaat en waarom het nu belangrijk is. Toegankelijk, met ruimte voor vragen.
→ Meld je gratis aan (opent in nieuw tabblad)
Verdiepende workshop (24 september)
Doorloop in een halve dag zelf de volledige methode en werk met de DEN-scenario's uit deze handleiding, afgestemd op jouw organisatie.
→ Bekijk de workshop (opent in nieuw tabblad)
Leer van elkaar: Community meet-up (8 oktober)
Ontmoet vakgenoten en hoor hoe andere culturele organisaties futuring in de praktijk toepassen. Praktische ervaringen en netwerken staan centraal.
Veelgestelde vragen
Wat is futuring?Toon uitlegVerberg uitleg
Futuring, ook wel het verkennen van de toekomst genoemd, is een methode om mogelijke toekomsten te onderzoeken en je organisatie daarop voor te bereiden. Je voorspelt niet één toekomst, maar werkt met meerdere scenario's, zodat je keuzes maakt die levensvatbaar blijven. In de cultuursector helpt futuring organisaties zich voor te bereiden op een veranderend publiek en een technologischere samenleving.
Wat kan ik doen met de handleiding Futuring?Toon uitlegVerberg uitleg
De handleiding bevat vier gedetailleerde toekomstscenario's voor de cultuursector in 2036 en een set vragen om ze toe te passen. Je gebruikt het om samen met je team te onderzoeken hoe jouw organisatie eruit zou kunnen zien in de toekomst en welke stappen je nu kunt zetten. Downloaden is gratis.
Voor wie is de handleiding bedoeld?Toon uitlegVerberg uitleg
Voor iedereen die werkzaam is in de cultuursector en betrokken is bij strategische beslissingen: van management en MT tot beleid, publieksbereik en programmamedewerkers bij musea, theaters, archieven, bibliotheken en festivals. Het is het beste te gebruiken met een diverse groep collega's.
Wat kost de handleiding?Toon uitlegVerberg uitleg
Niets. De handleiding Futuring 2036 is gratis te downloaden. Als je er dieper mee aan de slag wilt, bieden de Lunch & Learn (opens in new tab), de workshop (opens in new tab) en de community meet-up (opens in new tab) de volgende stappen.
Hoe pas ik de scenario's toe op mijn organisatie?Toon uitlegVerberg uitleg
Verdiep jezelf en je collega's in elk van de vier scenario's, kies een gewenste toekomst voor je organisatie in 2036 en werk terug naar het heden (backcasting). Zo bepaal je welke keuzes je nu maakt op het gebied van aanbod, publiek, personeel, IT en marketing.
Nog beter aansluiten bij het publiek van de toekomst?
In het derde seizoen van de podcast Cultuurshift spreken we in elke aflevering met een andere internationale pionier op het gebied van cultuur en technologie.
In aflevering 5 duiken we in jongerenmarketing en bespreken we hoe culturele instellingen aansluiting kunnen vinden bij de wereld van een nieuwe generatie.
Meer artikelen per onderwerp
Nieuw(s) op DEN
Lunch & Learn: Futuring - in 45 minuten
Sluit jouw aanbod nog aan op een nieuwe generatie bezoekers? En hoe ziet je organisatie er over tien jaar uit? Schuif tijdens de lunch aan bij deze gratis online sessie en maak in drie kwartier laagdrempelig kennis met futuring, oftewel toekomstverkennen.
Richting geven aan AI: drie keuzes voor de cultuursector
Voorbereid op cyberincidenten: ontwikkel jouw incident response plan
40 jaar erfgoed kwijt? Wat een cyberaanval doet met je team en organisatie
