In het kort
Met de juiste prompt, een goede tool en een paar slimme gewoontes maak je bruikbare AI-afbeeldingen voor social media, campagnes of interne presentaties. De bekendste tools zijn ChatGPT (DALL-E), Gemini en Midjourney. Maar onthoud dat je AI gebruikt als startpunt; een mens blijft altijd de eindredacteur.
Wat kan AI met beeld?
Laten we beginnen bij het begin. In dit artikel richten we ons hoofdzakelijk op de meeste bekende en gebruikte toepassing in beeld: het maken van nieuwe beelden en bewerken ervan. Met behulp van generatieve AI kun je namelijk nieuwe afbeeldingen maken op basis van een tekstomschrijving. Denk aan sfeerbeelden voor social media, posters, logo’s, conceptschetsen van een podiumaankleding of een eerste visualisatie van een idee. Dit kun je direct gebruiken, maar het kan ook heel goed als startpunt dienen voor een gesprek of briefing van een illustrator of fotograaf.
Met dezelfde methode kun je ook bestaande beelden of foto’s aanpassen, achtergronden verwijderen, kwaliteit verhogen, objecten toevoegen of beelden uitbreiden naar een ander formaat.
Maar dat zijn zeker niet de enige toepassingen: AI kan ook helpen bij het beheren van collecties en het toegankelijker maken van beeld, maar daar gaan we onderaan dit artikel verder op in.
Welke AI-beeldtools zijn er?
De eerstvolgende logische vraag is namelijk: waar moet ik dan zijn? Welke tools kan ik hiervoor gebruiken? Dat zijn er inmiddels best wel wat. In de basis doen ze hetzelfde, maar ze verschillen in kwaliteit en functionaliteiten.
We bespreken hier de meest bekende en meest gebruikte tools omdat deze hoge kwaliteit leveren. Op het moment van schrijven (voorjaar 2026) zijn er geen grote Europese AI-tools voor beeld. Maar het is wel mogelijk om beeld te maken met lokale opensource modellen. Dat is echter wat complexer en er is veel rekenkracht voor nodig.
De bekendste AI-tools voor beeld:
ChatGPT (OpenAI): genereert beelden via Dall-E. Hoe uitgebreider de prompt, hoe beter het resultaat. Al wordt sinds april 2026 een nieuw AI-model gebruikt waarvoor minder complexe prompting nodig is om toch een goed resultaat te krijgen. Je kunt met prompts de gehele afbeelding aanpassen of een selectie maken voor een nauwkeuriger resultaat.
Gemini (Google): genereert en bewerkt beelden via Nano Banana. Hiermee maak je afbeeldingen van hoge kwaliteit. Het verschil met DALL-E: je hoeft niets handmatig te selecteren, je beschrijft wat er moet veranderen en Nano Banana past alléén dat specifieke deel aan.
Copilot (Microsoft) en Claude (Anthropic): genereren simpele beelden of infographics en biedt basisbewerkingen via tekstinstructies, zoals achtergrond verwijderen of kleuren aanpassen. Maar: de kwaliteit is minder goed dan de andere twee tools.
De bovenstaande opties zijn allemaal goede tools om eerste ervaringen mee op te doen. Wil je hogere kwaliteit of meer controle over de stijl? Dan zijn er ook gespecialiseerde beeldtools:
Midjourney: levert consistente, hoge beeldkwaliteit in allerlei stijlen van fotorealistisch tot artistiek. Deze tools is ontwikkeldt voor en met creatieve makers. Midjourney heeft daarnaast een eigen promptsyntax met parameters, wat meer oefening vraagt dan de andere tools.
Adobe Firefly: geïntegreerd in Photoshop en Illustrator. Voor gerichte en creatieve aanpassingen met hoge kwaliteit. Dit AI-model is getraind op gelicentieerde beelden en daarmee veilig voor commercieel gebruik.
Canva AI: combineert beeldgeneratie met (je eigen) ontwerp. Handig als je een beeld niet alleen wilt genereren maar meteen wil gebruiken in een poster, social post of presentatie. Gegenereerde elementen blijven bewerkbaar als losse lagen.
Stable Diffusion van Stability.ai: voor gevorderde gebruikers zijn de AI-beeldmodellen van stability.ai een interessante optie. Deze taalmodellen kun je lokaal gebruiken en aanpassen naar eigen voorkeur.
Tips om te werken met AI en beeld
Nu je dit weet kunnen we een aantal tips met je delen. Met de volgende 6 handigheden kom je namelijk tot een beter resultaat van jouw afbeeldingen.
Begin met één toepassing
Kies één concrete taak waarvoor je AI wilt inzetten, bijvoorbeeld het genereren van een sfeerbeeld voor social media, een infographics voor medewerkers of een schets van een theaterdecor. Zo leer je de tool kennen zonder overweldigd te raken. Experimenteer en breid vervolgens uit.
Laat AI je prompt schrijven
Een goede beeldprompt is het halve werk, maar het beeld in je hoofd precies omschrijven kan lastig zijn. Vertel in gewone taal wat je wilt bereiken. Vraag vervolgens om een kant-en-klare beeldprompt. Of vraag de tool om jou vragen te laten stellen om tot een beter resultaat te komen. Dat levert een nog beter resultaat op. Vraag ook om meerdere varianten, bijvoorbeeld één meer fotografisch en één meer illustratief. Heb je al een eerste beeld maar wil je het verfijnen? Laat AI de prompt aanpassen op basis van wat je wél en niet bevalt.
Stuur een afbeelding mee als stijlreferentie
De meeste chattools accepteren niet alleen tekst maar ook een afbeelding als input. Zo gebruik je bestaand beeldmateriaal, zoals een eerdere campagnefoto, je huisstijlgids of een inspiratieafbeelding, als vertrekpunt.
Upload een foto of ontwerp en vraag bijvoorbeeld:
„Genereer een nieuwe afbeelding in dezelfde kleurstelling als dit beeld.”
„Maak een campagnebeeld in de sfeer en stijl van deze foto, maar dan voor een openluchtconcert.”
„Dit is ons logo. Genereer een achtergrondafbeelding die past bij deze huisstijl.”
Het resultaat sluit dan veel beter aan bij wat jouw organisatie visueel uitstraalt, zonder dat je alles in woorden hoeft te vangen.
Let op bij auteursrechtelijk beschermd werk. Wil je dit wel uploaden in een AI-model of niet? Juridisch gezien een grijs gebied, maak een bewuste keuze.
Beschrijf sfeer en doel, niet alleen het onderwerp
Hoe specifieker je prompt, hoe beter het resultaat. Beschrijf niet alleen wat je wilt zien, maar ook de sfeer, stijl en het doel. “Een warme, uitnodigende foto van een theaterzaal voor social media” levert betere resultaten op dan simpelweg “theaterzaal”. Vermeld ook het formaat als dat relevant is: liggend, staand of vierkant. Voor fotorealistische beelden helpt het om bijvoorbeeld ook diafragma, sluitertijd en iso-waarden mee te geven.
Gebruik AI-beelden als startpunt
Een gegenereerd beeld is meestal een eerste aanzet. Gebruik dit om een idee te verkennen, intern iets te verduidelijken of een maker te briefen. Een illustrator of fotograaf voegt context, kwaliteit en intentie toe die een AI-model niet heeft.
Let op: Het gebruik van AI gaat ten koste van werk van makers. Maak als organisatie weloverwogen keuzes hoe je AI inzet.
Sla je beste prompts op
Heb je een prompt die de gewenste stijl of afbeelding maakt? Sla deze dan centraal op en deel deze met collega’s. Zo creëer je beelden in dezelfde stijl en met een consistente beeldtaal. Je collega’s hoeven zo het wiel niet opnieuw uit te vinden en je verlaagt daarmee ook je milieu-impact.
Verantwoord en verstandig gebruik
Het gebruik van AI voor beeld kent een aantal belangrijke zorgen en aandachtpunten. Hierboven ben je er al een aantal tegengekomen. Andere aandachtspunten bij beeld zijn:
Milieu-impact: beeldgeneratie is aanzienlijk energie-intensiever dan tekst genereren. Gebruik AI-beeldtools daarom bewust: niet voor elk wissewasje, maar waar het echt iets toevoegt.
Transparantie: Maak afspraken over wat je vermeld bij het plaatsen of gebruiken van AI-gegeneerde beelden. Bij deep-fakes is het verplicht om te vermelden dat deze door AI zijn gemaakt (Europese AI Act) (opent in nieuw tabblad).
Bias: controleer of je beelden representatief en inclusief zijn. AI-modellen reproduceren bestaande patronen en stereotypen uit de trainingsdata. Denk aan oververtegenwoordiging van bepaalde huidskleuren, lichaamstypes of culturen. Stel jezelf drie vragen: wie staat centraal in het beeld, welke achtergrond of context wordt getoond, en welke groepen ontbreken? Die drie vragen samen geven snel inzicht in blinde vlekken.
Maak hierover afspraken binnen je organisatie in een AI-beleid. Ons stappenplan voor AI-beleid of de workshop AI-beleid en ethiek helpen je op weg!
Tot slot
Door AI is het maken en bewerken van beelden hartstikke toegankelijk. Met de juiste tools, heldere afspraken en een kritische blik kun je AI op een verantwoorde manier inzetten voor beeld. Bij DEN zien we het niet als vervanger van creativiteit, maar als hulpmiddel. Jij blijft de redacteur: jij bepaalt wat klopt, wat past bij jouw organisatie en wat jouw publiek raakt.
Mag ik AI-gegenereerde afbeeldingen commercieel gebruiken?Toon uitlegVerberg uitleg
Dat hangt af van de tool. Adobe Firefly is getraind op gelicentieerde beelden en expliciet veilig voor commercieel gebruik. Bij tools als Midjourney en DALL-E gelden aanvullende gebruiksvoorwaarden — controleer die per tool voordat je beelden commercieel inzet.
Zijn AI-afbeeldingen auteursrechtelijk beschermd?Toon uitlegVerberg uitleg
In de meeste Europese landen geldt: volledig AI-gegenereerde beelden zonder menselijke creatieve inbreng zijn niet auteursrechtelijk beschermd. Pas jij het beeld substantieel aan of geef je er een duidelijke artistieke richting aan? Dan kan er wel een auteursrecht op rusten. Raadpleeg een jurist bij twijfel.
Hoe voorkom ik dat AI-beelden stereotypen versterken?Toon uitlegVerberg uitleg
Wees expliciet in je prompt over diversiteit en representatie. Beschrijf niet alleen het onderwerp maar ook wie er in beeld staat. Controleer altijd het resultaat voordat je publiceert — AI-modellen reproduceren bestaande patronen en dat vraagt een kritische blik.
Wat doe ik als een gegenereerd beeld er niet uitziet zoals ik wil?Toon uitlegVerberg uitleg
Pas de prompt aan: voeg meer context toe over sfeer, stijl en doel, of stuur een referentieafbeelding mee. Je kunt ook vragen om meerdere varianten tegelijk, of de tool vragen wat er ontbreekt in je omschrijving.
Meer artikelen per onderwerp
Nieuw(s) op DEN
User generated content: zo zet je het effectief in
Lunch & Learn: voorbereid op cyberincidenten - in 45 minuten
Weet jouw organisatie wat er moet gebeuren bij een phishingaanval, datalek of systeemuitval? Schuif tijdens de lunch aan bij deze gratis online sessie en maak in drie kwartier laagdrempelig kennis met het opstellen van een incident- en herstelplan.
Handleiding cyberincidenten: voorbereiding, respons en herstel
Vacature: Office Assistent (tijdelijk)
