Futuring (ook wel toekomstverkennen) is een methode om trends en signalen te vertalen naar concrete toekomstscenario's, zodat je vandaag betere strategische keuzes maakt. In deze workshop van vier uur werk je met vier scenario's voor de cultuursector in 2036 die je vertaalt naar acties voor jouw eigen organisatie. Zo kun je direct aan de slag met scherper zicht op je publiek van de toekomst.
Waarom futuring nu belangrijk is voor de cultuursector?
Een nieuwe generatie groeit op in een volledig gedigitaliseerde wereld. De jongere generatie die je nu wilt te bereiken, is precies je publiek van de toekomst. Ze vandaag bereiken is de eerste stap. Maar hun gedrag verandert en de wereld om hen heen ook. Ze verwachten een persoonlijke, interactieve ervaring; ook van musea, theaters, archieven en podia. Organisaties die daar nu op inspelen in hun meerjarenplannen, staan straks sterker.
Het probleem: we zijn druk met het nú en de toekomst voelt onzeker. Futuring maakt die onzekerheid hanteerbaar. Je leert de toekomst tastbaar te maken en er kansen in zien.
"Zelfs in een scenario wat me eerst dystopisch leek, kwamen we gaandeweg het gesprek op kansen en oplossingen. Als je de angst voor de toekomst loslaat, zie je een mooie route."
Wat leer je?
De workshop volgt de vier stappen van toekomstverkennen. Je doorloopt ze allemaal, van signaal tot actie.
1. Signalen en trends scannen
We lopen langs verschillende signalen en trends van de opkomst van immersief en AI-curatoren tot het veranderende mediagedrag van jongeren en social search. Je leert ze systematisch in kaart te brengen.
2. Patronen herkennen en betekenis geven
We bekijken wat die signalen en trends kunnen betekenen en bepalen welke onzekerheden het belangrijkst zijn.
3. Toekomstscenario's maken en verkennen
Je positioneert jouw organisatie binnen de vier DEN scenario's (opent in nieuw tabblad): hoe zou jij jezelf hier positioneren?
4. Scenario's vertalen naar nu
Je zet de inzichten om in experimenten en strategische keuzes voor het heden — zodat je anticipeert op de toekomst in plaats van erop reageert.
Wat levert de workshop je op?
Na afloop van de workshop heb je:
- Inzicht in hoe jouw publiek cultuur beleeft — en gaat beleven — richting 2036.
- Zicht op de kansen van digitale transformatie om hen in de toekomst te bereiken, aan de hand van inspiratievoorbeelden uit de sector.
- Gewerkt met de DEN-toekomstscenario's (opent in nieuw tabblad) en jouw organisatie voorgesteld in verschillende mogelijke toekomsten in 2036.
- Kennis van de methodiek futuring (toekomstverkennen) en begrip van waarom die ertoe doet.
"Ik wil jullie nog een keer opnieuw danken voor de waardevolle sessie die we met jullie beleefd hebben. Het is al weer even geleden, maar toch. Een aantal documenten hangt op mijn prikbord en we blijven er intern over in gesprek."
Verder met futuring: kies je volgende stap
Wil je echt aan de slag met futuring voor je organisatie? Volg dan de onderstaande leerlijn of stap in waar je wilt.
Korte introductie: gratis online Lunch & Learn (27 augustus)
Ontdek in 45 minuten, tijdens de lunch, waar futuring over gaat en waarom het nu belangrijk is. Toegankelijk, met ruimte voor vragen.
→ Meld je gratis aan (opens in new tab)
Echt aan de slag in een verdiepende workshop (24 september)
Doorloop in een halve dag zelf de volledige methode en werk met de DEN-scenario's uit deze handleiding, afgestemd op jouw organisatie.
→ Bekijk de workshop (opens in new tab)
Leer van elkaar: Community meet-up (8 oktober)
Ontmoet vakgenoten en hoor hoe andere culturele organisaties futuring in de praktijk toepassen. Praktische ervaringen en netwerken staan centraal.
→ Doe mee aan de meet-up (opens in new tab)
Benieuwd hoe andere culturele organisaties al succesvol jongeren verleidden tot cultuur door jongerenmarketing in te zetten? Luister naar de vijfde aflevering van DEN's podcast Cultuurshift seizoen 3 en ontdek hoe culturele instellingen kunnen aansluiten bij de leefwereld van een nieuwe generatie.
Veel gestelde vragen
Helpt deze workshop me om jongeren zoals Gen Z te bereiken?Toon uitlegVerberg uitleg
Ja, maar anders dan met losse of snelle acties. Jongeren bereiken lukt het best als je begrijpt hoe hun gedrag verandert. In deze workshop kijk je verder dan vandaag: je bouwt scenario's voor 2036 en bepaalt welke keuzes je nú maakt om die generatie ook straks te bereiken. Zo wordt jongerenmarketing onderdeel van een strategie die standhoudt.
Wat is futuring?Toon uitlegVerberg uitleg
Futuring, ook wel toekomstverkennen, is een methode om trends en signalen te vertalen naar mogelijke toekomstscenario's. Je voorspelt niet één toekomst, maar verkent er meerdere, zodat je vandaag strategische keuzes maakt die standhouden. In de cultuursector helpt futuring organisaties zich voor te bereiden op een nieuwe generatie publiek.
Wat is het verschil tussen futuring en een gewone trendanalyse?Toon uitlegVerberg uitleg
Een trendanalyse brengt in kaart wat er nú speelt. Futuring gaat een stap verder: je gebruikt die trends en signalen om meerdere toekomstscenario's te bouwen en vertaalt die terug naar concrete keuzes voor vandaag. Het draait niet om voorspellen, maar om voorbereiden op verschillende uitkomsten.
Voor wie is de workshop futuring bedoeld?Toon uitlegVerberg uitleg
De workshop is bedoeld voor iedereen die in de cultuursector werkt en betrokken is bij strategische keuzes: van directie tot beleids-, publieks- en programmamedewerkers bij musea, theaters, archieven, bibliotheken en festivals.
Wat kost de workshop en hoe lang duurt die?Toon uitlegVerberg uitleg
De workshop kost € 249 (exclusief btw) en duurt vier uur, van 13.00 tot 17.00 uur. Hij vindt plaats op 24 september 2026 in het Nutshuis in Den Haag.
Kan ik futuring ook met mijn hele team doen?Toon uitlegVerberg uitleg
Ja. Naast de open workshop biedt DEN een incompany-variant (opens in new tab) aan, waarin je samen met je collega's toekomstverkennen leert en de inzichten direct vertaalt naar acties voor jullie organisatie.
40% vergoeding via Werktuig PPO
Voor deze training kun je via Werktuig PPO 40% van de kosten vergoed krijgen. Bekijk de voorwaarden en lees hoe je de vergoeding aanvraagt.
Meer trainingen

Bootcamp 'Digitale strategie voor de cultuursector: van plan naar praktijk'

Workshop 'Verdieping in AI voor de cultuursector'
Tijdens deze verdiepende 2-daagse workshop leer je hoe AI je écht verder helpt in je dagelijkse werk. Werk slimmer, consistenter en creatiever binnen jouw culturele organisatie.

Digitaal Leiderschap
Leiderschapsprogramma over hoe je de digitale mogelijkheden benut

Online workshop: Cybersecurity in de cultuursector
Nieuw(s) op DEN

Zelf aan de slag met vibe coding

Vibe coding: zelf een digitale tool bouwen zonder te kunnen programmeren

Nu online: Toolkit Digitale Zomerschoonmaak

Regio ZUID-WEST - Workshop 'Bewust met AI' - met Cultuurkwadraat
Regio ZUID-WEST. In de workshop 'Bewust met AI' leer je zelf verantwoorde keuzes maken over het gebruik van kunstmatige intelligentie. Je ontdekt hoe het zit met de duurzaamheid, auteursrechten en privacy van Large Language Models (LLM’s), je vergelijkt AI-tools die daar beter of slechter op scoren, en je gaat zelf aan de slag met een casus naar keuze.



