Direct naar de inhoud Direct naar het menu Direct naar de zoekfunctie Direct naar de footer

Kunstenaar: zorg dat ook jouw digitaal initiatief bewaard blijft via de nationale coronaviruscollectie

Een aantal erfgoedinstellingen in Nederland is nu al bezig met het verzamelen en bewaren van bronnen met betrekking tot het coronavirus. Er ontstaat zo een ‘ nationale coronaviruscollectie’.  Dankzij de inspanningen van erfgoedinstellingen worden op deze manier de diverse online initiatieven die nu ontstaan duurzaam bewaard als historische informatie om deze periode als herinneringen levend te houden. In zo’n collectie mogen de digitale activiteiten die kunstinstellingen én kunstenaars nu ontwikkelen niet ontbreken. Want die representeren deze tijd waarin vele creatieve oplossingen online komen om via digitalisering het artistieke werk te blijven tonen en het publiek tóch te bereiken.

Onze collega’s van Netwerk Digitaal Erfgoed (NDE) hebben de actie ‘Digitale collectie coronavirus in Nederland’ opgezet. Het NDE roept erfgoedinstellingen op om mee te bouwen aan een digitale erfgoedcollectie over het coronavirus en de gevolgen daarvan in Nederland. Het NDE biedt nu een verzamelpagina om inzichtelijk te maken welke erfgoedinstellingen nu al met welke initiatieven bezig zijn. Zo’n overzicht is ook een manier om erfgoedinstellingen te attenderen om naar andere voorbeelden te kijken. NDE biedt ook een aantal mogelijkheden om je als culturele instelling of maker met je digitaal initiatief aan te sluiten bij dit initiatief. DEN zet ze nog een keer op een rijtje voor je.

Archiveren van websites

Websites van culturele instellingen kun je bijvoorbeeld (laten) archiveren. De KB en een aantal archiefinstellingen zijn al eerder begonnen diverse Nederlandse websites rond cultuur en erfgoed te archiveren. Bij het Nationaal Register Webarchieven kan iedereen suggesties aandragen voor pagina’s die nu in het bijzonder in aanmerking komen voor archivering. De Koninklijke Bibliotheek archiveert hiervan een selectie. Culturele Instellingen kunnen zich hier dus ook voor aanmelden.

Gemeentearchieven

Stadsarchieven werken vaak met zogenaamde hotspots. Om zo een doorsnee te kunnen bieden in het documenteren en archiveren van het leven in de stad. Maakt jouw organisatie al deel uit van zo’n  archivering van lokale hotspots? Diverse stadsarchieven zijn nu actief met een lokale corona collectie. Zou jouw initiatief door ook deel van uit moeten maken? Bezoek eens de website van het gemeentearchief en ga hierover in gesprek. Een ideale manier om zo nader kennis te maken met het archief en te ontdekken wat ze voor je kunnen betekenen. Onder meer het Stadsarchief Amsterdam, het Historisch Centrum Overijssel en het Regionaal Historisch Centrum Vecht en Venen verzamelen inmiddels actief materiaal dat een beeld geeft van het leven tijdens de uitbraak van het coronavirus. Zij roepen daarbij de hulp in van instellingen en burgers uit hun omgeving.

Een ‘hotspot’ is een gebeurtenis die leidt tot opvallende of intensieve interactie tussen overheid en burgers of tussen burgers onderling. Het gaat om zaken die veel maatschappelijke onrust veroorzaken.

Webvideo’s

Nu veel mensen thuis zitten, zien we een stijging van het aantal nieuwe vloggers en thuisentertainment-kanalen. De DEN pagina 'Digitaal als alternatief voor fysiek' besteedt onder andere aandacht aan de mogelijkheden van streaming. Musea geven virtuele tours door hun gesloten gebouwen of lichten online collectiestukken toe en artiesten geven thuisconcerten. Beeld en Geluid slaat normaal gesproken al veel webvideos op en heeft nu via AVA_NET een oproep uitgezet om suggesties te verzamelen rond het coronavirus.

Social Media

Veel communicatie, nog meer dan normaal gesproken, gaat via social media, zoals in Facebookgroepen, Twitter, chats, online (video)dagboeken, YouTube-kanalen, memes en digitale foto’s. Deze bronnen lijken misschien het eeuwige digitale leven te hebben, maar zijn uitermate kwetsbaar en zullen straks, als de crisis over is, snel weer verdwijnen als we niets doen. Het Humanities Cluster (onderdeel van de Koninklijke Nederlandse Akademie voor Wetenschappen) adviseert partners in het netwerk over het gebruik van in te zetten tools om social media binnen te halen en te bewaren. Het Internationaal Instituut voor Sociale Geschiedenis (IISG), één van de instituten die samenwerken in het Humanities Cluster, zal voor het Netwerk Digitaal Erfgoed op korte termijn een voorlopig advies uitbrengen over dit soort tools.

Suggestie voor de Coronacollectie?

Het NDE biedt de mogelijkheid om je eigen initiatief op te laten nemen in deze nationale coronaviruscollectie. In principe komt alles in aanmerking zolang het afkomstig is van een Nederlandse bron, of heel specifiek over de coronasituatie in Nederland gaat. Ben je betrokken bij een digitaal cultureel initiatief dat niet zou mogen ontbreken, dan kun je het NDE hierop attenderen.

Onderaan de NDE-pagina over de coronacollectie vind je een formulier dat je hiervoor kunt invullen. NDE bekijkt dan of en hoe het op de goede plek opgeslagen kan worden. Ook kun je het delen op social media met #coronacollectie.

Vragen?

Heb je vragen hierover? Neem dan contact op met DEN via marcus.cohen@den.nl

Wat gebeurt er in andere landen van Europa? Een paar voorbeelden:

  • In Vlaanderen hebben onze collega’s van Meemoo ook aandacht voor het documenteren van online bronnen over de coronacrisis. Handleidingen over het archiveren van websites worden daarom snel geactualiseerd en uitgebreid.
  • Het netwerk van Finse culturele en academische instituten heeft een open call voor kunstprojecten aangekondigd. Gericht op artistieke voorstellen met betrekking tot thema's als de noodtoestand, radicale verandering, veerkracht, de artistieke praktijk in de toekomst. Het project zal daarmee dienen als documentatie van de COVID-19-crisis en geeft de kunstenaars de kans om deze periode te weerspiegelen in de kunsten. (bron: Boekman / Compendium)
  • In Frankrijk is de campagne #memoiredeconfinement gelanceerd, waarmee archieven via Twitter het publiek oproepen documenten en foto’s maar ook hun persoonlijke verhalen te delen over deze historische tijden.
Thema's
Deel dit artikel