Home >
Goed digitaliseren >
Thema's
> Kwaliteitscyclus Digitalisering
> Digitalisering
> Beschrijving
> Metadata
Metadata
Metadata zijn gestructureerde gegevens over fysiek of digitaal erfgoed. Voor het gebruik van erfgoed is metadata essentieel: metadata is één van de drie onderdelen van digitaal erfgoed. Het vastleggen van informatie speelt een rol bij alle stadia van de digitale levenscyclus.
Metadata zorgen voor goed gebruik van erfgoed
Bij elke handeling aan het digitale object moet je de vraag stellen welke gegevens later (mogelijk) van belang kunnen zijn voor duurzaam beheer van digitaal erfgoed. De vier belangrijkste soorten metadata zijn:- beschrijvende metadata: nodig voor het identificeren en vinden van objecten.
- structurele metadata: deze leggen de relatie vast tussen individuele objecten die gezamenlijk een eenheid vormen.
- technische metadata: informatie over de vervaardiging van het object.
- administratieve metadata: deze richten zich op beheer en management van objecten.
Hoe meer, hoe beter
In het algemeen geldt hoe meer beschrijving aan een object worden toegevoegd des te rijker de context en daarmee de gebruiksmogelijkheden. Het is wel belangrijk om vast te leggen door wie een bepaalde beschrijvingstekst is toegevoegd en met welk doel. Metadata moet als onderdeel van het digitaal erfgoed duurzaam toegankelijk blijven.Hoe gebruik je metadata?
Er zijn veel standaarden voor het vastleggen van metadata. Het verschil tussen de standaarden hangt af van de functie van de metadata. Beschrijvende en structurele metadata verschillen sterk per domein en/of materiaalsoort. Bij de keuze voor een bepaalde standaard moet je rekening houden met gebruik buiten de instellingen, zoals op internet. Voor nieuwe gebruiksdoelen kunnen intern gebruikte standaarden worden omgezet naar meer generieke standaarden zoals Dublin Core. Bij deze mapping gaat altijd informatie verloren.Minimaal antwoord op wie wat waar, waarom en hoe
Om de betekenis (semantiek) van de inhoudelijke beschrijvingen zo breed mogelijk te kunnen gebruiken, moeten de intern gehanteerde beschrijvingsregels voor de gehele collectie altijd antwoord kunnen geven op de basis gebruikersvragen: wie, wat, waar, wanneer en hoe.
Meer weten?
- Metadata and Resource Description van het Word Wide Web-consortium
- Understanding Metadata, publicatie van NISO
- 6 Metadata principles, in: A Framework of Guidance for Building Good Digital Collections by NIS
- Encoded Archival Description (EAD) (artikel DEN)
- Spectrum (artikel DEN)
- Dublin Core in samenwerkingsprojecten en publieksgerichte ontsluiting (artikel DEN)
Onderliggende kennisdossiers:
Notatie van metadata
Standaardmethoden voor de notatie van metadata
Algemene metadataschema's
Algemene, sectoroverschrijdende metadataschema's
Metadataschema's voor bibliotheken
Breed geaccepteerde metadataschema's voor de bibliotheeksector
Metadataschema's voor archieven
Breed geaccepteerde metadataschema's voor de archiefsector
Metadataschema's voor musea
Breed geaccepteerde metadataschema's voor de museumsector
Metadataschema's voor beeldmateriaal
Breed geaccepteerde metadataschema's voor beeldmateriaal
Metadataschema's voor audio
Breed geaccepteerde metadataschema's voor audio.
Metadata voor video, film en multimedia
Breed geaccepteerde metadataschema's voor video, film en multimedia
Metadataschema's voor het onderwijs
Breed geaccepteerde metadataschema's voor onderwijstoepassingen.
Geospatiële metadata
Breed geaccepteerde metadataschema's en beschrijvingsinformatie voor geospatiële data
Preservation metadata
Om duurzame toegankelijkheid te kunnen realiseren, moet de gedigitaliseerde bron duurzaam beschreven worden. Dit houdt in dat relevante descriptieve metadata worden vastgelegd over onder andere het bestandsformaat en over de gebruikte software en hardware.
Full text mark up
Breed geaccepteerde schema's voor de codering van full text-bestanden
Collectieniveau beschrijvingen
Breed geaccepteerde metadataschema's voor collectiebeschrijvingen.
Structuur van digitale objecten
Breed geaccepteerde modellen voor het beschrijven van de structuur van digitale objecten ten behoeve van opslag en distributie.


