Kleurreproductie
De kwaliteit van de kleurreproductie van een scanner of camera kun je meten met behulp van testkaarten en software. Het is daarbij de vraag hoe nauwkeurig je de kleur informatie van het origineel in de digitale reproductie wilt laten terugkeren.
De mate van kleurbetrouwbaarheid kan erg verschillen en is afhankelijk van het doel van de reproductie. Zo zal de kleurbetrouwbaarheid van een gedigitaliseerd schilderij over het algemeen genomen nauwer luisteren dan die van een gedigitaliseerde krant. De kwaliteit van de kleur reproductie kan worden gemeten met behulp van testkaarten en software. Dit gebeurt in twee stappen van toenemende nauwkeurigheid: het vaststellen van de kleurzweem en daarna het bepalen van de kleurnauwkeurigheid. In veel gevallen zal het eerste volstaan.
Kleurzweem
Het vaststellen van de kleurbetrouwbaarheid begint bij het meten van de eventuele kleurzweem. De kleurzweem wordt vastgesteld op basis van de opname van de grijsvlakken (de onderste rij) op de MacBeth Color Checker testkaart (zie onderstaande afbeelding). In beeldbewerkingssoftware worden vervolgens de verschillen tussen de RGB-kanalen gemeten. Hoe groter de verschillen, des de groter de kleurzweem. Het meten van de kleurzweem is onderdeel van DE BASIS voor de vervaardiging van beeld.
.jpg)
Links: Meting van de kleurzweem in de Gimp beeldbewerkingssoftware met behulp van de ColorChecker Macbeth testkaart. In dit geval is er sprake van een blauwzweem (blauw heeft een 12 tot 14 hogere RGB-waarde dan rood en groen). Rechts: de MacBeth ColorChecker testkaart. De onderste rij toont de grijswaardenvlakken.
In de Metamorfoze en Beelden voor de Toekomst (specifiek voor fotografie) richtlijnen is sprake van een maximaal toegestaan verschil van +3 en -3 tussen de RGB-kanalen. Het gebruik van de ColorChecker Macbeth testkaart is onderdeel van DE BASIS.
Kleurnauwkeurigheid
Een verder gaande controle van de kleurbetrouwbaarheid geschiedt door het meten van het alle kleurvlakken op de kleurentestkaart en het vaststellen van de zogenaamde Delta E. De Delta E is een getal dat een indicatie aangeeft van de kleurafwijking. Dat gebeurt zowel per kleurvlak als van de hele kleurentestkaart (de gemiddelde kleurafwijking). In de Metamorfoze en Beelden voor de Toekomst richtlijnen wordt uitgebreid beschreven hoe deze kleurmeting (met specialistische software) moet worden uitgevoerd en wat de marges zijn waaraan de kleurnauwkeurigheid moet voldoen.Het vaststellen van de Delta E waarde is de basis van kleurmanagement en het gebruik van zogenaamde ICC kleurcorrectie profielen. In deze profielen is de kleurafwijking van de camera of scanner vastgelegd en is daarmee de kwaliteit van de kleur reproductie voorspelbaar geworden.
Meer weten?
- DE BASIS voor vervaardiging Beeld
- Aanbevelingen voor digitalisering van tekstdocumenten van het Stadsarchief van Amsterdam.
- Metamorfoze Preservation Imaging Guidelines. Koninklijke Bibliotheek, Den Haag.
- Hans van Dormolen, Robèrt Gillesse, Henriette Reerink, Richtlijnen Preservation Imaging Metamorfoze. Bureau Metamorfoze, Den Haag, september 2007.
- Joop Korswagen, Liesbeth Keijser, Digitisation of Photographical Materials Guidelines. Images for the Future, Nationaal Archief, Den Haag.
Standaarden bij dit thema:
MacBeth ColorcheckerLaatst gewijzigd: 26-04-2012

