Cookies op DEN.nl
den.nl maakt gebruik van cookies voor het anoniem meten van het website bezoek en het vergroten van het gebruiksgemak. Door op 'ga verder' te klikken, geef je toestemming voor het gebruik van deze cookies.

Terugblik op de beleidsperiode 2009-2012

Terugkijkend op de afgelopen vier jaar kan niet anders dan geconstateerd worden dat DEN een succesvolle en productieve organisatie is geweest die inhoudelijk een sterke groei heeft doorgemaakt, zowel op nationaal als op internationaal niveau. Alle doelstellingen en prestatieindicatoren die in 2008 zijn benoemd in het meerjarenbeleidsplan, zijn in 2012 ruim overschreden. DEN heeft zich gemanifesteerd als een waardevolle netwerkorganisatie, met intensief contact met het brede erfgoedveld, zowel op institutioneel als op persoonlijk niveau, en met belangrijke stakeholders buiten het erfgoed.

De kernkwaliteiten van DEN kunnen als volgt worden benoemd: deskundigheid, onafhankelijkheid en communicatie. Het team van DEN heeft zich in de afgelopen periode bewezen als een belangrijke vraagbaak en adviseur voor archieven, musea, erfgoedbibliotheken, projectconsortia, over
heden en andere partijen op het brede terrein van digitaal erfgoed. Door de erfgoedbrede taakstelling heeft DEN als geen ander een goed overzicht wat zich allemaal afspeelt in de verschillende erfgoeddomeinen en door de onafhankelijke positie is er vertrouwen in de kwaliteit en integriteit van de inbreng die DEN kan leveren.

De keuze om de Kwaliteitscyclus Digitaal Erfgoed als centrale filosofie achter de organisatie te hanteren is een gelukkige geweest. DEN beweegt zich met evenveel gemak op het terrein van nieuwe strategische onderwerpen (businessmodelinnovatie, statistisch onderzoek, auteursrechten, creatieve industrie) als op detailniveau met betrekking tot de implementatie van specifieke standaarden in het digitaliseringsproces. Het palet van DEN is zeer breed, maar dankzij de centrale gedachte van de kwaliteitscyclus kunnen de activiteiten aan elkaar gekoppeld blijven en kan de documentatie die daaruit voortvloeit een logische plek in de kennisbank krijgen. Als we meer specifiek kijken naar de resultaten die behaald zijn met de vijf hoofddoelstellingen uit het meerjarenbeleidsplan, zijn de volgende ontwikkelingen te noemen:

1.Kennis over goed digitaliseren bevorderen (ICT-register)

In 2009 werkte DEN nog met afzonderlijke informatiesystemen voor het ICT-register, de projectenbank (databasesoftware), blogs (blogsoftware), DE BASIS (wiki) en de kennisdossiers (documentenwebsite). Anno 2012 beheert DEN een volledig geïntegreerde kennisbank waarin al deze elementen onderling verbonden zijn via de kwaliteitcyclus en gemeenschappelijke tags. De kwaliteitscyclus is gemoderniseerd en overzichtelijk gemaakt. De groei van de kennisbank ziet er als volgt uit:

Onderdeel kennisbank dec. 2007 nov. 2008 dec. 2009 dec. 2010 dec. 2011 dec. 2012
Cultureel erfgoedinstellingen met ICT-profiel in de kennisbank 150 247 296 321 354 473
Standaarden en kwaliteitsinstrumenten in het ICT-register 130 155 172 183 182 201
Standaarden in DE BASIS - 7 27 29 29 29
Digitaal erfgoedprojecten in de projectenbank 67 93 102 135 227 260
Erfgoedportals - 26 31 40 42 51
Erfgoedthesauri - 30 33 33 63 64
Beeldbankprojecten n.v.t. 42 43 44 43 51
Krantendigitaliseringsprojecten - 37 39 40 41 42
Instellingen met een afgerond informatieplan - 64 118 146 146 146
Instellingen met een informatieplan in ontwikkeling - 27 37 26 25 24
Stand van zaken: 8 januari 2013.

Dankzij de Kennisbank van DEN hebben erfgoedprofessionals snel toegang tot een breed palet aan informatie over digitalisering en digitale dienstverlening, van ICT-standaarden tot beleidsmatige instrumenten om de verdere koers te bepalen.

2. Normering van ICT-standaarden bereiken (DE BASIS)

In de afgelopen vier jaar is DE BASIS, mede dankzij de subsidieregeling Digitalisering met Beleid, een breed geaccepteerde richtlijn geworden om de kwaliteit van digitale erfgoeddiensten te bepalen. Subsidieregelingen en fondsen maken er gebruik van, het is onderdeel van de Museumnorm, dienstenleveranciers verwijzen ernaar in offertes die ze uitbrengen aan instellingen en het is opgenomen in beleidsnotities van het ministerie van OCW.

Door de samenwerking met PACKED heeft DE BASIS ook een Vlaamse inbedding gekregen en DE BASIS is ook in andere landen in het vizier gekomen door de deelname van DEN aan Europese projecten. Een Engelse vertaling van DE BASIS is in voorbereiding. Uit het evaluatieonderzoek naar DE BASIS dat DEN heeft uitgevoerd blijkt wel dat de implementatie van de standaarden die in DE BASIS zijn opgenomen achterblijft bij de acceptatie en waardering ervoor. Daar zal de komende jaren meer op gestuurd worden vanuit DEN.

3. Kwaliteit van de inzet van ICT controleren (ICT-monitor)

In de jaren vóór 2009 had DEN diverse losse monitor-activiteiten ondernomen, al dan niet in samenwerking met de diverse Taskforces die er destijds waren om innovatie in de afzonderlijke erfgoeddomeinen te stimuleren. Door de actieve deelname aan het Europese Numeric-project en de extra steun vanuit het ministerie van OCW daarbij heeft DEN, samen met het Britse CollectionsTrust, een leidende Europese rol gepakt in de ontwikkeling van een systematiek en methodologie om de voortgang van digitalisering van cultureel erfgoed kwantitatief te kunnen meten. Met het project ENUMERATE heeft DEN een internationaal kader gegeven aan het eigen onderzoek zoals opgezet in projecten als De Digitale Feiten en Meer Digitale Feiten. Meer dan honderd Nederlandse erfgoedinstellingen hebben zich bereid verklaard bij te willen dragen aan deze onderzoeken. Momenteel zijn er gesprekken gaande om de methodologie van ENUMERATE operationeel onder te brengen bij Europeana, de grootste digitaal erfgoed-dienst van Europa.

4. Innovatie en beleidsontwikkeling stimuleren

Ook op dit punt heeft DEN diverse succesvolle activiteiten kunnen ontplooien. De meest in het oog springende is de tweejaarlijkse internationale conferentie Digital Strategies for Heritage (DISH), in 2009 voor het eerst georganiseerd samen met het sectorinstituut Erfgoed Nederland. Met meer dan 600 deelnemers uit 21 landen was dit de grootste digitaal erfgoedconferentie ooit georganiseerd in Nederland. Ook de Nederlandse varianten van deze conferentie die DEN in de afgelopen jaren heeft georganiseerd zijn keer op keer hoog gewaardeerd.

Naast deze conferenties is DEN intensief betrokken geweest bij diverse innovatieve projecten, zoals Multimedian, CATCH, CATCHPlus, Digitale Collectie NL, Erfgoed en locatie en Europeana, waarbij DEN ook andere instellingen heeft gestimuleerd te participeren. Via DEN is bijvoorbeeld Thuis in Brabant projectpartner geworden in het project EuropeanaLocal.

Een volledig nieuw onderwerp waar DEN in een vroeg stadium bij betrokken is geraakt, is businessmodelinnovatie voor digitaal erfgoed. DEN heeft daarover samen met Kennisland en OCW een zeer gewaardeerd boekje geschreven, dat ook internationaal lof heeft gekregen. Diverse MT's in erfgoedinstellingen hebben inmiddels de methode tot businessmodelinnovatie toegepast.

Andere onderwerpen waar DEN nauw bij betrokken is geweest, zijn auteursrechten en digitale duurzaamheid. DEN staat aan de wieg van de Werkgroep Digitaal Erfgoed en Auteursrechten en van de Culturele Coalitie Digitale Duurzaamheid, het samenwerkingsverband voor bewustwording van het belang van duurzame toegankelijkheid van digitaal erfgoed. Via de CCDD draagt DEN ook bij aan de beleidsontwikkeling van de Nationale Coalitie Digitale Duurzaamheid, die een infrastructuur ontwikkelt voor lange-termijn beheer en toegankelijkheid van publieke digitale data.

5. Aansluiting op andere sectoren en internationale ontwikkelingen bevorderen

In 2009 had DEN nog nauwelijks enige internationale relevantie, anno 2012 heeft DEN door zijn inzet voor Europeana en andere Europese projecten als ENUMERATE een sterke reputatie en wordt ze door diverse partijen gevraagd haar expertise in te brengen bij conferenties, workshops en nieuwe projecten. Het zijn in het bijzonder de kennis over kwaliteitszorg en methoden voor monitoring die internationaal gewaardeerd worden. Ook wordt de communicatieve kracht van DEN als netwerkorganisatie gewaardeerd, wat blijkt uit verzoeken van Europese projectconsortia aan DEN om de verantwoordelijkheid voor kennisdisseminatie op zich te nemen.

Ook binnen Nederland werkt en denkt DEN steeds grensoverschrijdend. De recente digitaal erfgoedconferenties waren gewijd aan de digitale ontwikkelingen in het onderwijs en de wetenschap. Op die terreinen werkt DEN goed samen met partijen als Kennisnet, de Reinwardt Academie, NWO/CATCH en DANS. Ook zet DEN zich in voor versterking van de relatie tussen erfgoed en de creatieve industrie, aanvankelijk in IIP-Create, later in CLICK//Erfgoed. Op het gebied van de kenniseconomie werkt DEN goed samen met Stichting Kennisland op onderwerpen als businessmodelinnovatie, open data en auteursrecht.

Bij al deze activiteiten probeert DEN zoveel mogelijk uitvoerende instellingen uit de erfgoedsector te betrekken. Zij zijn en blijven de belangrijkste doelgroep van DEN en de motor achter alle activiteiten van DEN is de motivatie om hen te helpen bij de verdere professionalisering van hun digitale dienstverlening.


Laatst gewijzigd: 17-05-2013

9 plus 3 is:*
(anti-spam)

Reacties (0)

Er zijn nog geen reacties geplaatst.