Vindbaarheid
Vindbaarheid is voor alle erfgoedinstellingen met een publiekgerichte taak een strategisch doel. Dit themadossier legt uit wat het strategisch belang is van vindbaarheid voor individuele instellingen en voor de sector als geheel. Daarnaast worden verschillende manieren om vindbaarheid te realiseren genoemd en wordt aangegeven welke rol internet-zoekmachines daarbij spelen.
Vindbaarheid volgens het ABC-DE (Woordenboek voor digitaal erfgoed)
Eigenschap van gepubliceerde digitale informatie om met behulp van gangbare zoektechnologie gevonden te worden door mensen en computers (webcrawlers). In 2007 zijn in Nederland de minimale eisen voor vindbaarheid van digitaal erfgoed vastgesteld in het kader van het DEN-project DE BASIS. Er zijn zeven standaarden benoemd om vindbaarheid te optimaliseren: HTTP, URI, XML, UTF-8, Dublin Core, OAI-PMH en SRU. (Bron:
ABC-DE, Woordenboek voor het Digitaal Erfgoed, DEN (Den Haag, december 2008))
Vindbaarheid en DEN
Vindbaarheid is een succesfactor voor de Digitale Collectie Nederland. Erfgoedinstellingen dienen aandacht te besteden aan de vindbaarheid van hun digitaal erfgoed in alle onderdelen van de
kwaliteitscyclus:
beleid,
plannen,
uitvoering en
evaluatie.
Afstemming van methoden en technieken voor vindbaarheid binnen de sector is belangrijk voor een geïntegreerd publieksaanbod en uitwisselbaarheid van collecties. Vanuit dit belang zijn in Nederland minimale eisen voor vindbaarheid vastgelegd als onderdeel van
DE BASIS.
Vindbaarheid voor erfgoedinstellingen
Vindbaarheid is essentieel voor een succesvolle strategie gericht op optimaal gebruik van digitaal erfgoed. Vindbaarheid vereist een aantal maatregelen in het digitaliseringproces, vooral bij de stadia gericht op
toegang,
presentatie en
interoperabiliteit. Goede invulling daarvan bevordert de kans dat gebruikers in aanraking komen met uw digitaal erfgoed; direct via de digitale dienstverlening op uw eigen website of indirect via hergebruik van uw informatie in portals, sociale netwerken en commerciële (zoek)diensten. Lees meer over
het belang van vindbaarheid.
Aanpak
Open standaarden bevorderen optimale en duurzame digitale dienstverlening. Binnen DE BASIS zijn zeven standaarden geselecteerd die de vindbaarheid van uw digitale erfgoed binnen uw eigen dienstverlening, in (portal)projecten en op internet garanderen. API’s bieden aanvullende mogelijkheden voor toegankelijkheid en hergebruik. In het zich ontwikkelende semantische web kan ook betekenis die in documenten aanwezig is, vindbaar worden gemaakt als zogenaamde Linked Data.
Google-n
Goede vindbaarheid wordt vaak afgemeten aan het aantal treffers en de positie in de zoekresultaten van Google. De populariteit van deze zoekmachine maakt goede vindbaarheid in Google belangrijk voor het succes van digitale dienstverlening op de korte termijn. Voor de langere termijn is dit echter niet voldoende. Een goed gebruik van zoekmachines is zo essentieel geworden dat er een hele wetenschap en dienstverlening rond is ontstaan: search engine optimalisation.