Cookies op DEN.nl
den.nl maakt gebruik van cookies voor het anoniem meten van het website bezoek en het vergroten van het gebruiksgemak. Door op 'ga verder' te klikken, geef je toestemming voor het gebruik van deze cookies.

Interview Open Cultuur Data Lab: ´Open Data is nu echt verankerd in ons beleid´

16 december 2016 - Annemieke Arendsen




In 2016 volgde een aantal medewerkers van musea, archieven en andere erfgoedorganisaties de masterclass van het Open Cultuur Data Lab. In vier sessies gingen deelnemers uit de museum- en erfgoedwereld op zoek naar manieren om hun collecties nog gemakkelijker toegankelijk te maken. Stuwende kracht achter deze editie van het Open Cultuur Data Lab was het Netwerk Digitaal Erfgoed. Namens het NDE sprak Annemieke Arendsen met Janneke Pierhagen en Saskia Noordoven, beiden werkzaam bij het Nationaal Onderwijsmuseum in Dordrecht en allebei deelnemers aan de masterclass. Hoe keken en kijken zij voor en na de masterclass aan tegen Open Cultuur Data?


Janneke Pierhagen (rechts) is projectmedewerker collectie. Ze houdt zich onder andere bezig met schenkingen en coördineert het toegankelijk maken van de collectie. Saskia Noordoven (links) is senior projectmedewerker: zij is onder meer verantwoordelijk voor de herinrichting van het depot en maakt tevens tentoonstellingen. Foto: Nationaal Onderwijsmuseum

Wat betekent de term Open Cultuur Data voor jou?
Janneke: ´Voor mij betekent het: toegankelijk voor iedereen. Het is ook een soort overtuiging dat het goed is dat je collectie op een open manier online wordt aangeboden. Ik kom zelf uit de archievenwereld, er is daar lang discussie over het openstellen van de collectie geweest. Men had twijfels en was bang voor dat het minder bezoekers zou trekken, maar het tegenovergestelde is waar: er komen juist meer mensen naar je collectie, zowel fysiek als digitaal.
Saskia vult haar aan: ´Voor ik  aan de cursus begon dacht ik dat Open Data gewoon betekende: alles online zetten, zorgen dat alles online is voor iedereen. Maar het is meer, het is ook het vrij delen van data en zorgen dat je gebruikers er iets nieuws mee kunnen creëren. ´

Is er in het onderwijsmuseum een speciale collectie die jullie graag  zouden willen openstellen?
´We hebben hier 390.000 objecten, waaronder een collectie met 400 à 500 schooltassen. We hadden eerst zo onze twijfels of we die allemaal online zouden moeten zetten of dat een klein gedeelte wel voldoende was. Maar je moet denk ik oppassen dat je niet voor de gebruiker gaat ‘invullen’ wat hij of zij interessant vindt en online zou willen zien. We hebben bij de Masterclass bijvoorbeeld samengewerkt met een kunstenares die een kunstwerk heeft gemaakt waarin juist die deelcollectie met al die tassen een rol speelde.´

Eerder spraken jullie over ´twijfels´. Welke twijfels waren dat en hoe heb je dat opgelost?
 ‘Auteursrecht en aanverwante rechten zijn vaak een probleem. We dachten dat we daar met deze deelcollectie minder last van zouden hebben, maar dan blijkt dat er bij schooltassen ook allerlei rechten spelen, zoals auteursrecht op een afbeelding van Calimero. Designrecht op het ontwerp van sommige schooltassen. Of de naam van een leerling; dan krijg je weer te maken met privacywetgeving en persoonsgegevens. Een ander ding is dat er formeel ook auteursrechten kunnen zitten op beschrijvingen en foto’s, gemaakt door vrijwilligers van het museum. We zijn daarom aan het uitzoeken of we hier de vrijwilligersovereenkomst voor moeten aanpassen.´

Welke plannen heeft het Onderwijsmuseum met Open Data in de toekomst?
´Een concreet plan dat voor komend jaar op onze planning staat is dat we de collectie schooltassen online gaan zetten. Toevallig zijn we momenteel ook bezig met het collectiebeleidsplan voor de komende acht jaar en Open Data neemt hier een belangrijke plaats in. Het is nu echt verankerd in het beleid.`

Tijdens de masterclass werd er ook gewerkt aan een gezamenlijk eindproduct. Wat is het geworden?
´Het gezamenlijke product was een kunstwerk dat gepresenteerd werd in Utrecht bij het Bring Your Own Beamer Festival. Onlangs is het ook gepresenteerd bij Cultuur in Beeld. Kunstenares Sabrina Verhage heeft alle data in de computer gestopt, waaronder de afmetingen en de afbeeldingen. Ze projecteert de afbeeldingen op een groot scherm en via een polsband kon je dan contact maken met het scherm en daarmee collectie-items ‘vangen,’ geïnspireerd op Pokemon Go.

Zijn er nog dingen waar je meer over zou willen weten naar aanleiding van de Masterclass?
´We zouden het fijn vinden als er meer hulp van buitenaf beschikbaar was met het uitzoeken van de creative commons, ook omdat we een erg kleine organisatie zijn. We hebben de capaciteit niet om daar bij elk object zelf apart naar te kijken. Maar we zijn, zoals eerder gezegd, overtuigd van het nut van Open Data. Maar hoe hoog Open Data nu ook op de agenda staat, er is nog veel werk aan de winkel, al is het alleen maar het digitaliseren. Met al die online toegankelijkheid zijn er ook mensen die verwachten dat alles met een druk op de knop beschikbaar is, maar dat is de ideale wereld. Mensen denken soms wel eens dat alles wat ze op internet vinden, alles is wat beschikbaar is. Maar er is natuurlijk nog veel meer.´
10 plus 5 is:*
(anti-spam)

Reacties (0)

Er zijn nog geen reacties geplaatst.